CHUYỆN ĐÊM KHUYA – ĐỒNG BẠC MORGAN 1886

CHUYỆN ĐÊM KHUYA – ĐỒNG BẠC MORGAN 1886 Đêm xuống chậm lắm… Căn nhà yên, chỉ còn tiếng kim đồng hồ và hơi thở của tuổi già. Ông ngồi đó, tay cầm một đồng bạc lạnh, nhưng lòng thì ấm. Đồng bạc này, nó sinh ra năm 1886 – khi ông nội của ông còn chưa ra đời, khi nước Mỹ vừa đi qua một cuộc nội chiến đẫm máu, người ta mất nhà, mất ruộng, mất cả niềm tin vào giấy trắng mực đen. Vì vậy, họ quay lại với bạc thật. Nhìn mặt đồng tiền – thấy cả một quốc gia Mặt trước là khuôn mặt một người phụ nữ – không phải hoàng hậu,

không phải công chúa, mà là Tự Do. Trên đầu bà đội chiếc mũ có khắc chữ LIBERTY. Không phải để trang trí, mà để nhắc rằng: Tự do không tự nhiên mà có, phải đổi bằng mồ hôi, nước mắt, và cả máu. Bao quanh là 13 ngôi sao – 13 bang đầu tiên sinh ra nước Mỹ, như 13 đứa con cùng chung một lời thề. Phía trên là dòng chữ E·PLURIBUS·UNUM – “Từ nhiều hợp thành một”. Người Mỹ muốn khắc lời nhắc này vào tiền, để mỗi lần tiêu xài, họ nhớ rằng chia rẽ là nghèo, đoàn kết mới sống. Lật mặt sau – bạc biết nói chuyện đời Mặt sau là đại bàng dang cánh. Không bay, không gào, chỉ đứng vững. Một chân nắm mũi tên – sẵn sàng chiến đấu. Một chân giữ cành ô-liu – luôn mong hòa bình. Phía trên là dòng chữ nhỏ mà nặng như đá: IN GOD WE TRUST Chúng tôi tin vào Trời. Sau chiến tranh, con người không còn tin nhau nữa, nên họ khắc lời cầu nguyện ấy lên bạc, mong rằng khi lòng người nghi ngờ, thì Trời còn đó để soi đường. Giá trị thuở ban đầu – một đồng nuôi cả mái nhà Năm 1886, một đồng bạc này có thể: Nuôi cả gia đình nghèo một – hai ngày Mua gạo, thịt, than sưởi Trả công lao động thật sự Không ai hỏi: “Tiền này có giá trị không?” Vì nó nặng, vì nó lạnh, vì gõ xuống bàn là nghe tiếng bạc thật. Bạc (Ag) – thứ không biết nói dối Đồng bạc này: 90% là bạc (Ag) Nặng gần 27 gram Bạc nguyên chất hơn 24 gram Giấy có thể in thêm, tiền có thể mất giá, nhưng bạc thì 1.000 năm sau vẫn là bạc. Bạc không hứa hẹn, nhưng chưa từng phản bội ai. Lời ông để lại cho con cháu Ông không giữ đồng bạc này để bán. Ông không giữ nó để khoe giàu. Ông giữ nó để nhắc con cháu rằng: “Của quý không nằm ở giá hôm nay, mà nằm ở trí tuệ biết gìn giữ. Người hiểu giá trị thật, thì nghèo cũng không hèn, già cũng không vô dụng.” Đồng bạc nằm yên trong tay ông, nhưng câu chuyện của nó thì đi rất xa. “Ông có tuổi rồi, không mua bán, không bon chen. Ông chỉ kể lại, để con cháu biết đâu là tiền – đâu là giá trị.”