GÀ TA – GÀ CÔNG NGHIỆP VÀ PHẬN NGƯỜI

GÀ TA – GÀ CÔNG NGHIỆP VÀ PHẬN NGƯỜI https://youtu.be/pamo_j22Wbs Kể chuyện đêm khuya của một người gần bảy mươi tuổi CLIP 1 (2–3 phút) Con gà ta và bài học đầu đời Đêm xuống rồi. Ngồi một mình, người ta hay nhớ lại những chuyện cũ. Tôi kể câu chuyện này cho con cháu nghe, cho những ai từng làm nông, từng nuôi gà, sẽ thấy quen lắm. Một con gà ta, vừa nở khỏi quả trứng, việc đầu tiên nó làm không phải là ăn, mà là tìm mẹ. Gà mẹ đi đâu, nó lẽo đẽo theo sau. Mẹ bới đất, thấy hạt thóc, con giun, dù to hay nhỏ, cũng nhường lại cho con trước. Gà con thì tập mổ. Mổ trượt cũng mổ. Tập chạy thì ngã, rồi đứng dậy chạy tiếp. Trời mưa thì chui vào cánh mẹ, trời nắng thì nép vào bóng râm. Không ai dạy nhiều, nhưng nó học rất nhanh. Chỉ cần lớn bằng nắm tay thôi, con gà ta đã biết tự bới đất mà ăn, tự tìm chỗ ngủ, tự tránh mưa nắng. Đó là cách nó được dạy để tồn tại. Ai nuôi gà ta rồi thì đều hiểu: sống là phải tự học mà sống. CLIP 2 (2–3 phút) Ngày gà mẹ đuổi con – quy luật của đời Rồi đến một ngày, gà mẹ đổi tính. Nó xù lông, mổ con, không cho con theo nữa. Không phải vì nó ác, mà vì nó phải bắt đầu một vòng đời mới. Gà con lúc ấy hoảng loạn. Nhưng nếu không bị đuổi, nó sẽ không bao giờ biết tự sống. Cuộc đời tôi cũng vậy. Ngay từ khi còn nhỏ, tôi đã phải tự kiếm ăn, tự sống, tự tìm chỗ nương thân. Tôi không có cánh mẹ che mãi. Tôi đã bảy lần làm nhà, và cũng bảy lần bỏ lại tất cả mà ra đi. Có những căn nhà đầy đủ bàn ghế, giường tủ, toàn đồ cổ. Bán nhà là bỏ lại hết. Có lúc thì lưu manh kéo đến chiếm đất, chiếm nhà, tôi bỏ lại giường tủ, máy giặt, bình nóng lạnh… chỉ mang theo cái thân để tìm nơi an toàn. Nhưng cũng như con gà ta bị đuổi khỏi mẹ, tôi học được cách đứng vững một mình. CLIP 3 (2–3 phút) Gà công nghiệp – được nuôi mà không được dạy sống Giờ tôi kể tiếp về gà công nghiệp. Gà công nghiệp, vừa nở ra đã có người cho ăn, cho uống. Chuồng kín, đèn sưởi, cám đến tận miệng. Nó không cần bới đất, không cần né mưa, không cần học gì cả. Tôi nói đoạn này không phải nghe kể lại, mà vì tôi đã từng nuôi cả ngàn con gà. Tôi biết rất rõ. Khi gà công nghiệp lớn đến hai cân, chỉ cần vì một lý do phải di chuyển chuồng, thả cả đàn ra bãi đất trống. Và rồi sao? Cả đàn nằm chơ ra. Nắng thì chịu nắng, mưa thì chịu mưa. Không biết kiếm ăn. Không biết tìm chỗ trú. Rồi chết. Không phải vì nó yếu, mà vì nó chưa từng được dạy cách sống. Con người cũng vậy. CLIP 4 (2–3 phút) Ngậm thìa vàng và cái giá của sự dễ dàng Nếu ví gà công nghiệp là con người, thì đó là những đứa trẻ sinh ra đã được ngậm thìa vàng. Cơm bón sẵn, đường đi dọn sẵn, ghế ngồi đặt sẵn. Tôi nói thật, không phải để chê trách: đa phần những người như vậy rất khó làm nên sự nghiệp. Không phải vì họ xấu, mà vì họ chưa từng bị đời mổ, chưa từng bị mưa nắng vùi dập. Gần đây, tôi lên Ủy ban nhân dân phường làm việc. Tôi nhìn những cán bộ trẻ, ăn mặc bảnh bao, đẹp đẽ. Nhưng khi nói chuyện, câu chữ rất ngây ngô, rất non. Không biết lắng nghe. Không biết lý luận. Không hiểu nỗi khổ của dân. Tôi ngồi đó, một người gần bảy mươi đi tìm chỗ nương thân, mà thấy mình như đang nói chuyện với những con gà công nghiệp — được đặt vào vị trí để ngồi, nhưng chưa từng phải tự bới đất mà sống. CLIP 5 (2–3 phút) – ĐOẠN KẾT / DẶN DÒ CON CHÁU Lời người già gửi thế hệ sau Đêm khuya rồi, nói đến đây tôi buồn. Nhưng vẫn phải nói. Tôi kể câu chuyện này không phải để mắng ai, không chỉ trích cá nhân nào. Tôi kể cho con cháu mình, cho những người trẻ đang nghe. Cuộc đời không cho ai trú mãi dưới một cái cánh. Cha mẹ rồi cũng già. Nhà cửa rồi cũng mất. Tiền bạc rồi cũng vơi. Chỉ có một thứ theo con người suốt đời, đó là khả năng tự sống. Hãy học làm gà ta. Biết bới đất mà ăn. Biết đứng dậy khi bị đuổi đi. Biết nhìn mưa nắng mà tìm đường sống. Đừng mong được bón mãi. Đừng quen ngồi sẵn ghế. Vì đến lúc đời bắt con phải tự bước, nếu không biết đi, con sẽ ngã rất đau. Đó là lời của một người gần bảy mươi tuổi, đã nhiều lần mất nhà, nhiều lần ra đi tay trắng, nhưng vẫn còn sống đến hôm nay.