Phần 3: TỪ ÔNG CHỦ CHỢ CẤT ĐẾN ÔNG VUA XƯƠNG RỒNG

Phần 3: TỪ ÔNG CHỦ CHỢ CẤT ĐẾN ÔNG VUA XƯƠNG RỒNG ⸻ Sau cái vụ chợ Cất nổi tiếng khắp làng, người ta bắt đầu nhìn tôi bằng con mắt khác. Không phải kiểu “ôi, ông này bán cất à?”, mà là kiểu “ông này đúng là có đầu óc kinh tế!”. Tôi cười hiền. Thực ra, trong cái thứ bốc mùi ấy, tôi đã học được một điều rất quý: “Không có gì là rác nếu biết cách biến nó thành giá trị.” ⸻ Một ngày nọ, khi tôi đang lọc cất bên bãi rác, thì thấy mấy cây xương rồng mọc chen giữa đống phế thải. Chúng héo khô, gai xù xì, nhưng vẫn ngẩng đầu dưới nắng cháy. Tôi nhìn lâu, tự dưng thấy… giống mình. Thương binh như tôi, mất 81% sức khỏe, đời đầy thương tích, nhưng vẫn sống, vẫn bám, vẫn muốn vươn lên như cái cây đầy gai kia. Tôi nghĩ bụng: “Cây này nó sống được giữa rác, thì mình cũng sẽ sống được giữa đời.” ⸻ Thế là tôi bắt đầu nhặt xương rồng về trồng. Không phải để chơi hoa, mà để thí nghiệm sống. Tôi pha cất, trộn với tro, đất, rồi tưới cho cây — ai nghe cũng bịt mũi, nhưng chỉ sau vài tuần, mấy cây xương rồng lại xanh mướt, nở hoa vàng rực như mặt trời nhỏ. Tôi reo lên: “Thành công rồi! Cây sống bằng cất!” Hàng xóm chạy sang cười: – Ông lại bày trò gì thế? Tôi bảo: – Tôi đang thử nuôi cây bằng niềm tin… và một chút cất thôi! ⸻ Từ vài chục cây, thành vài trăm, rồi thành mấy nghìn chậu. Người ta kéo đến xem, chụp ảnh, đặt mua, báo chí đến hỏi, đài truyền hình đến quay. Và thế là, “ông thương binh trồng cây giữa bãi rác” bỗng trở thành “ông vua xương rồng Hà Nội”. Nghe cái tên mà tôi vừa buồn cười vừa cảm động. Bởi vì, ai mà ngờ, một thằng thương binh từng đi xin ăn, lại có ngày được báo chí, đài VTV3, gọi bằng danh hiệu “vua”. ⸻ Cái ngày mà VTV về quay chương trình Khát Vọng Sống, họ hỏi tôi: – Ông có thấy mình thành công không? Tôi cười: – Thành công à? Không đâu! Tôi chỉ thấy mình… còn sống. Sống được, đã là thành công lớn nhất rồi! Họ cười, còn tôi thì nghĩ thật. Bởi vì, cây xương rồng sống được trên đá, thì người cũng sống được giữa khổ. ⸻ Từ đó, người ta đến nhà tôi học trồng cây, tôi không giấu nghề. Tôi chỉ dạy: “Muốn cây sống, phải yêu nó. Đừng tiếc cất, đừng tiếc công. Tưới nó bằng cái tâm, nó mới nở hoa.” Nghe thì triết lý, nhưng thật ra tôi chỉ nói điều mình đã trải qua. ⸻ Đến năm 2003, sau khi báo chí đưa tin rầm rộ, Chính phủ biết đến tôi. Thủ tướng Phan Văn Khải và sau này là Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đều gửi thư động viên. Tôi — một người thương binh không nhà, tự vươn lên từ bãi rác, được chính Thủ tướng ký cho phép sử dụng 4.000m² đất ở Mễ Trì, Hà Nội. Tôi xúc động lắm. Đời mình tưởng bỏ đi, ai ngờ vẫn còn chỗ đứng giữa đất thủ đô. ⸻ Và rồi, điều tôi không ngờ nhất: Tôi được mời tham gia Ban soạn thảo Luật Đất đai 2003. Lúc ấy, tôi không phải nhà khoa học, chỉ là người nông dân từng lăn lộn ngoài đồng. Nhưng tôi hiểu rõ đất — vì tôi đã từng… sống nhờ đất. Tôi góp ba ý: 1. Đất bỏ hoang lâu năm, ai biết dùng thì cho họ sử dụng. 2. Đào mương, làm thủy lợi không phải xin phép rườm rà. 3. Người nghèo được quyền làm kinh tế từ đất. Ba ý nhỏ ấy sau này đều được đưa vào Luật Đất đai sửa đổi. Thủ tướng còn mời tôi sang Ấn Độ học tập mô hình nông nghiệp. Tôi đi cùng ông Đào Hùng Võ, các quan chức, doanh nhân. Lần đầu tiên trong đời, tôi được đón bằng xe công, ở khách sạn 5, 7 sao, ăn cơm Ấn, nghe nhạc Ấn, mà lòng thì vẫn nhớ… mùi cất quê nhà. ⸻ Tôi nghĩ thầm: “Mình đi từ bãi cất đến khách sạn 7 sao, thế là đủ mãn nguyện rồi.” Đời người, có ai ngờ, từ chỗ người ta bịt mũi khi thấy, đến lúc người ta chìa tay mời ngồi ghế bàn tròn chính phủ. ⸻ 🎙️ Kết lại phần 3: Cất nuôi đất, đất nuôi người. Xương rồng sống giữa rác, người cũng sống giữa khổ. Quan trọng không phải ta có gì, mà là ta biến được cái gì từ những thứ không ai muốn