GIỮA THỜI KIM TIỀN LOẠN LẠC, NGƯỜI LƯƠNG THIỆN CÒN CHỖ ĐỨNG KHÔNG?

PHẦN 1 (3 PHÚT) “GIỮA THỜI KIM TIỀN LOẠN LẠC, NGƯỜI LƯƠNG THIỆN CÒN CHỖ ĐỨNG KHÔNG?” (giọng chậm, trầm, hơi thở dài) Con à… Có những lúc ông cũng tự hỏi, mà hỏi rất thật, không màu mè, không đạo lý gì cao siêu cả: Giữa cái thời buổi kim tiền đảo điên này, người sống cho đàng hoàng, lương thiện… còn đường mà thở không? Mở mắt ra là tiền. Nhắm mắt lại cũng là tiền. Hóa đơn chồng hóa đơn. Nợ nần đè lên từng bữa cơm, từng giấc ngủ. Người ta nói lao động là vinh quang… Nhưng con thử nhìn ra ngoài đời mà xem. Có bao nhiêu người còng lưng làm lụng từ sáng tới tối, mồ hôi ướt lưng áo, mà vẫn chẳng dư được đồng nào? Trong khi đó, có những kẻ buôn gian bán lận, nói dối như cơm bữa, lại ngồi xe sang, ở nhà lầu. Cái cảnh ấy… nó làm người lương thiện đau lắm. Đau không phải vì nghèo, mà đau vì bắt đầu nghi ngờ chính con đường mình đang đi. Người ta hay hỏi nhau một câu nghe rất chua: “Lương thiện vậy thì có sống nổi không?” Câu hỏi đó, con à, nó không ác… nhưng nó buồn. Buồn như một cái thở dài của những người đã cố gắng sống tử tế suốt cả đời. ⏳ PHẦN 2 (3 PHÚT) “SỐNG – LÀ SỐNG THẾ NÀO?” Con ạ, muốn trả lời cho đúng, thì phải hỏi lại: “Sống” là sống ra sao? Nếu sống chỉ là còn thở, là mỗi ngày có chén cơm, bát cháo, không trộm cắp, không lừa ai, thì ông nói thật: 👉 người lương thiện vẫn sống được. Làm phụ hồ cũng sống được. Chạy xe ôm cũng sống được. Làm công nhân, làm văn phòng… đều sống được. Miễn là mồ hôi mình rơi, không làm đau ai. Nhưng… con người đâu chỉ cần sống như cái bóng. Người ta còn muốn ngẩng mặt. Muốn có chút dư dả. Muốn con cái đỡ khổ hơn mình. Rồi mạng xã hội mở ra… toàn thấy người ta khoe tiền tỷ, khoe xe sang, khoe làm giàu “nhanh – gọn – lẹ”. Người ta gọi nhau là “chuyên gia”, là “thầy”, là “đội nhóm”. Nhìn mà lòng không dao động thì khó lắm con ạ. Lúc đó, trong đầu người lương thiện bắt đầu vang lên một câu rất nguy hiểm: “Hay là mình ngu thật?” “Hay là trung thực là thiệt thòi?” Cái đau nhất không phải là nghèo. Mà là khi lòng mình bắt đầu nghi ngờ điều tử tế từng tin suốt mấy chục năm. ⏳ PHẦN 3 (3 PHÚT) “CÁI GIÁ CỦA ĐỒNG TIỀN BẨN” Nhưng con à… ông sống gần hết một đời người rồi, ông nói cho con nghe một điều này — đừng vội ghen với những đồng tiền đi đường tắt. Người ta chỉ cho con thấy bữa tiệc, chứ không cho con thấy những đêm mất ngủ. Đồng tiền không sạch… nó có mùi. Mùi đó không nước hoa nào che nổi. Bên ngoài có thể cười nói, nhưng bên trong lúc nào cũng nơm nớp: sợ bị lật mặt, sợ bị gọi tên, sợ một ngày tai họa ập xuống. Nhân quả, con à… nó không đến đúng giờ cho người nóng ruột, nên nhiều người tưởng là nó không có. Nhưng thật ra, nó không bao giờ bỏ sót ai. Làm ăn gian dối giống như xây nhà trên cát. Dựng rất nhanh. Nhìn rất cao. Nhưng chỉ cần một con sóng — là sụp hết. Còn lao động lương thiện… nó giống như xây nhà bằng gạch nung. Chậm. Mệt. Tay chai, lưng đau. Nhưng nền móng chắc. Gió lớn cũng không cuốn đi được. ⏳ PHẦN 4 (3 PHÚT) “MUỐN SỐNG LƯƠNG THIỆN – PHẢI CÓ BẢN LĨNH” Vậy rốt cuộc, người lương thiện có sống được không? Có. Nhưng phải có bản lĩnh. Bản lĩnh không phải là to tiếng. Không phải hơn thua. Mà là dám đi chậm, khi cả thiên hạ đang chạy. Bản lĩnh là dám tắt điện thoại, bớt nhìn người khác khoe khoang, để quay về nhìn lại đôi tay mình — coi mình làm được gì, giữ được gì. Bản lĩnh là chấp nhận một đời không hào nhoáng, nhưng đêm ngủ không giật mình. Ăn bát cơm tuy đạm bạc, mà lòng không thấy nhục. Con à… giàu hay nghèo rồi cũng qua. Danh hay lợi rồi cũng rơi rụng theo năm tháng. Chỉ có một thứ theo con đến cuối đời — đó là sự thanh thản trong lòng. Ông không dám dạy ai làm giàu. Ông chỉ mong con cháu mình, giữa một thời buổi nhiễu nhương này, đừng vì thiếu thốn nhất thời mà đánh mất cái gốc làm người.